MOTOR GELİŞİMİ

 

¨     Ayağının tümünü kullanarak sağlam adımlarla güvenlik içinde koşar,kolaylıkla durup yeniden koşmaya başlayabilir,

¨     Alçak bir basamaktan aşağı atlayabilir,

¨     Dengesini yitirmeden çömelebilir ve ellerini kullanmadan yeniden ayağa kalkabilir,

¨     Mobilyaların üzerine çıkıp yeniden aşağıya inebilir,

¨     Parmaklığa veya duvara tutunarak merdivenlerden çıkabilir ve aşağı inebilir,

¨     Büyük bir topa tekmeyle vurmaya çalıştığında topun üstüne yürür,

¨     Üç tekerlekli bisiklete oturur ama pedalları kullanamaz,

¨     Çocuk bahçesinde bulunan bazı kolay aletlere tırmanabilir,

¨     Büyük oyuncakları kolaylıkla itip çekebilir,ama önüne bir engel çıktığında oyuncağı yönlendirmede güçlük çeker,

¨     Aldığı nesneleri yerine koyabilir,

¨     Küçük şekerlerin paketlerini büyük bir beceriyle açabilir,

¨     Tahta küplerle altılı ve sekizli kuleler yapar,

¨     Kalemi başparmağı ve ilk iki parmağını kullanarak ucuna yakın bir yerden tutar,

¨     Kendiliğinden hem dairesel hem de ileri geri karamalar yapar,

¨     Sayfaları tek tek çevirebilir,

 

 

ALGISAL GELİŞİMİ

 

¨     Resimli kitaplara bakmaktan çok hoşlanır,

¨     Fotoğraflarda tanıdığı yetişkinleri ayırt edebilir,

¨     3m uzaklıktaki çok küçük oyuncakları görür ve isimlendirebilir,

¨     İki ya da daha çok sözcüğü bir araya getirerek basit cümleler oluşturabilir,

¨     Sürekli olarak nesnelerin ve insanların isimlerini sorar,

¨     Oyun oynarken kendi kendine konuşur ama konuşmalarının çoğu hala başkalarınca anlaşılmaz,

¨     Çocuk şiirlerine ve şarkılarına eşlik eder,

¨     İstenildiğinde saçını,elini, burnunu, gözünü, ağzını, ayaklarını doğru olarak gösterir,

¨     Basit yönergeleri yerine getirebilir,

¨     Her iki gözü ayrı ayrı kapatıldığında iğne,sicim gibi nesneleri eline alabilir,

¨     Resimli kitaplardaki çok ince ayrıntılara dikkat edebilir,

¨     Artık fotoğrafta kendini tanımaya başlamıştır,

¨     İsmini tümüyle bilir,

¨     Heyecanlandığında herhangi bir şeye büyük bir istek duyduğunda kekeleme görülebilir,

¨     Basit birkaç çocuk şarkısı söyleyebilir,

 

 

 

DİL GELİŞİMİ

 

¨     Bildiği 50 veya daha fazla sözcüğü kullanır ve pek çoğunu anlar,

¨     İsim ve nesnelere ait hızla oluşan bir sözcük hazinesi oluşmaktadır,

¨     Düşünce süreçleri gelişmektedir, ama hala sistematiklik kazanamamıştır,

¨     Durmaksızın konuşurlar,

¨     Kurduğu cümlelerin yapısı çocuksu özellikler taşır,

¨     Sorduğu sorulara kısa ve basit yanıtlar beklemektedir,

¨     2,5 yaşa doğru kullandığı sözcük sayısı 200 ya da daha fazla olabilir,

¨     Ben, beni/bana, ve sen zamirlerini doğru olarak kullanabilir,

 

 

 

SOSYAL GELİŞİMİ

 

¨     ¨     ¨     Üstüne dökmeden kaşıkla yemek yiyebilir,

¨     Güçlük çekmeden bardağı eline alır, içer ve yeniden yerine koyabilir,

¨     Şapkasını ve ayakkabısını giyebilir,

¨     Tuvalet gereksinimini uygun zamanda dile getirip haber verebilir,

¨     Evin içinde annesinin peşinde dolaşır ve eve ilişkin etkinlikleri oyunları aracılığıyla taklit eder,

¨     Aşırı duygulanma, yorgunluk ya da korku durumunda anne /babaya sıkıca sarılır,

¨     İsteklerinin anında yerine getirilmesini ister,

¨     Sahip olduğu şeyleri korur,

¨     2,5 yaşına doğru çatal kullanmaya başlayabilir,

¨     Son derece canlı ve etkindir, yerinde duramaz, sürekli olarak hareket eder,engellendiğinde karşı çıkar,

¨     Çevredeki olası tehlikelere karşı duyarlı değildir,

¨     Engellendiğinde öfke nöbetleri geçirebilir,

¨     Rol ağırlıklı dramatik oyunlar oynar,

 

 

 

BİLİŞSEL GELİŞİMİ

 

¨     Nesneleri tam olarak sembolize etmeye başlamıştır,

¨     Bir sembolle bu sembolün temsil ettiği nesne arasındaki ilişkiyi anlamaya başlamıştır,

¨     Bu yaştaki çocuğa göre hareket eden her şey canlıdır(animizim),

1-MOTOR GELİŞİM

2-DİL GELİŞİMİ

3-SOSYAL VE KİŞİLİK GELİŞİM

4-ÇOCUK GELİŞİMİNDE GENEL BİLGİLER

1-MOTOR GELİŞİM VE ÖZELLİKLERİ

İlk üç ay içinde

Gözleri ile hareket eden şekilleri takip edebilir ,kucağa alındığında kafasını dik tutabilir , yüz üstü yatarken kafasını bir miktar yukarı kaldırabilir ve yanlara çevirmeye çalışır, kollarını hareket ettirebilir,ellerini yumruk haline getirebilir.

Üç altı ay arasında

Nesne ve oyuncakları yakalamaya çalışır onlara uzanmaya çalışır , eline aldığı nesneleri ağzına götürmeye çalışır, hoşuna giden nesnelere uzanmaya çalışır. Kafasını yüz üstü yatarken tam dik kaldırabilir. Kafasını tutabilir.

Altı oniki ay arası

Oturabilir , emekleyabilir , tutunarak ayağa kalkabilir , 12. ayın sonuna doğru ayakta çok kısa süreli durabilir ,ayakta tutulduğunda ayaklarını hareket ettirir, ufak eşyaları ve oyuncakları iterek yuvarlayabilir , elleri arasında oyuncak geçişi yapabilir, sırt üstü yatarken düz dönebilir, işaret parmağı ile nesneleri gösterebilir.

Oniki onsekiz ay arası

Yürür , elinden tutulduğunda merdiven tırmanır ,ayakta iken çömelebilir,ayağı ile topa vurabilir,yere doğru eğilir , destekle zıplayabilir, kaşığı rahatlıkla tutabilir.

Onsekiz yimidört ay arası

Kapıyı açabilir , kendi başına merdivenden inip çıkabilir , bir elini daha çok kullanmaya başlar , oyuncakları ile oynarken el becerilerini rahatlıkla kullanabilir (2-3 küpten kule yapabilir ).

İki üç yaş arası

Düşmeden koşabilir , bazı çizgileri taklit eder , merdivenden rahatlıkla kendi başına inip çıkabilir , oyuncakları ile oynarken el becerilerini rahatlıkla kullanabilir ,düğmesini açabilir,üç tekerlekli bisikleti sürebilir ,tek ayak üstünde kısa bir süre durabilir , bir bardak suyu taşıyabilir ,yürürken engelleri adım atarak rahatlıkla geçer , rahatlıkla çömelip kalkabilir , geri geri yürüyebilir ,

Üç dört yaş arası

Tek ayağı üzerinde uzun süre durabilir , ayakkabısını giyer , kendini doyurabilir , düz çizgi çizebilir , tek başına dolaşmaya çalışır , çift ayakla 40 cm sıçrayabilir , öne takla atabilir , yardımsız kaydıraktan kayabilir , çömelip kalkma hareketini rahatlıkla yapabilir , oyuncakları ile oynarken el becerilerini rahatlıkla kullanabilir , 40-50 cm den aşağı atlayabilir , tek ayakla sıçrayabilir , dans etme müzik ile beraber tempo tutma , zıplayan topu eli ile tutma , kağıttaki şekilleri boyar , 3-4 renk eşleştirebilir , aynı kartları eşleştirebilir , bazı harfleri eşleştirebilir , artı eksi yapabilir ,

Dört altı yaş arası

Makasla kağıtları kesebilir , bakarak 1 den 8-9 a kadar sayı yazabilir , öğretilirse adını yazabilir ,sek sek oynayabilir , üçgen ve kare yi kopyalar , kendi giyinir kendi soyunur , ayakkabısını bağlar , yüzünü yıkar , dişini fırçalar , altı yaşında iki tekerlekli bisiklete binebilir , el becerileri gözle görülür bir şekilde gelişir,

DİL GELİŞİMİ VE ÖZELLİKLERİ

İlk üç ay içinde

Sese karşı tepki verir , agulama şeklinde sesler çıkarabilir , tanıdık kişi ve eşyaları görünce ellerini sallar gözü ile takip eder , kendi kendine gülümseyebilir ,müzik ve konuşmaya karşı tepki verir , kendi kendine oynarken bazı heceleri tekrarlar , dudakları ile p , b, m gibi harfleri çıkarmaya çalışır.

Üç altı ay arasında

Çevresinde konuşan kişileri arar , ağlarken konuşulunca rahatlar , agulama şeklinde iletişim kurar , yüksek sesle güler , kendine göre ağlama dışında heceler kullanır,

Altı oniki ay arası

Annenin sesini taklit etmeye çalışır , cee oyunu oynar , bazı eşyaları ses çıkartmak için kullanır , ma ma -da da gibi sesleri rahatlıkla çıkarır , 12 aya doğru baba mama der , oyuncakları ve kişileri ile anlamsız dahi olsa konuşmaya çalışır ,

Oniki onsekiz ay arası

Hızla yeni kelimeleri öğrenmeye devam eder , her gün gördüğü cisimleri adlandırmaya ve onları rahat tanımaya başlar , insanlar ile ilişki kurarken anlamlı kelimeleri çoğunlukla kullanmaya başlar , ailenin öğrettiği kelimeleri kendi kendine tekrarlar ,onsekizinci aya doğru iki komutu üst üste anlayıp yerine getirir, (bardağı al mutfağa götür gibi ) ,

Onsekiz yimidört ay arası

İki kelimelik cümleler yapmaya başlar , tanıdıklarının ismini bilir , isteklerini rahatlıkla ifade edebilir , ikiden fazla komutu anlar ve yerine getirir , yirmidördüncü aya doğru üç kelimelik cümleleride konuşur ,

İki üç yaş arası

Tanıdığı yetişkinler ile rahatlıkla sohbet eder , reddetme ifadesi kullanabilir , cümle yapısı erişkin cümle yapısına benzemeye başlar , vücudunun parçalarını raharlıkla yapar , bütün komutları yerine getirebilir , kelime hazinesi hızla artar,

Üç dört yaş arası

Konuşma ve cümle kurması erişkine iyice benzemeye başlar , kendine ait yaş , soyad gibi özellikleri bilir , ezberlediği şarkı sözleri vb. rahatlıkla söyler , erişkinler ile rahat sohbet edebilir,

Dört altı yaş arası

Grup halinde olan konuşmalara katılır , hikaye ve masal anlatır , sayı sayar , kelime hazinesi iyice artmıştır , sıfatları rahat kullanmaya başlar , cümle yapısı ve şekli erişkinle hemen hemen benzer , isteklerini ayrıntıları ile anlatabilir,

SOSYAL VE KİŞİLİK GELİŞİMİ ÖZELLİKLERİ

İlk üç ay içinde

Anneyi tanıyarak tepki verir , konuşulunca dinler , kucağa alınınca susar , nesneleri takip eder , gülümser

Üç altı ay arasında

Anne babasına sarılarak kucaklar , nesneleri ve yiyecekleri ağzına götürür,kendiliğinden gülümser , elini uzatır ,

Altı oniki ay arası

Oyuncakları ile 10-15 dk oynar , ce oyunu oynar , karşılıklı oyun oynar , yabancıları tanır , tanıdıklarına ses çıkartır , anneden ayrı kalınca endişelenir , baba mama gibi kelimeler ile iletişime geçmeye çalışır,

Oniki onsekiz ay arası

Kendi kendine bardakla su içebilir , kaşıkla yemek yiyebilir , oyuncaklar ile etkileşimi artar , giyimine yardım eder , müzik ile beraber tempo tutabilir , istemediği şeyleri belli eder , ayakkabı çorabını çıkarabilir ,

Onsekiz yimidört ay arası

Tuvaletini söyleyebilir , istendiğinde ufak komutları yerine getirerek erişkinler ile etkileşime girer , taklide dayalı oyunlar oynar ( bir kutuyu araba gibi sürmek gibi ) ,diğer çocuklara ilgisi artar , diğer çocuklar ile oyuncakları ile beraber oynar , oyuncaklarını diğer çocuklardan kıskanır , rahat su içer , yemek yer,

İki üç yaş arası

Evcilik oynar , ev işlerine yardım eder , çatal kullanır , giyimini kendi başına yapabilir , tuvaletini haber verir , bazı arkadaşlarına daha fazla ilgi gösterir ,

Üç dört yaş arası

Diğer çocuklar ile etkileşim ve iletişimi iyice artmıştır , yetişkinlerin söylediklerinin büyük çoğunluğunu anlar , oyunlarındaki kurallara uymaya çalışır , kıyafetlerinin tamamını çıkarabilir , gece tuvalet kontrolünü sağlayabilir , el yüz yıkama diş fırçalama işlemini yapar ,

Dört altı yaş arası

Sosyal hayata adapte olmaya çalışır , arkadaşları ile uyumu artar , TV da bazı programları takip eder , kendine has özellikler belirir , etrafla etkileşimi iyice artar , kendisi masal anlatabilir ,

ÇOCUĞUN GELİŞİMİNDE GENEL BİLGİLER VE ÖZELLİKLER

Çocuk yetiştirmek en büyük sanattır . Çocukların genel davranış özelliklerini anlamak, onların ruh dünyalarına inmek gerçekten her anne babanın yapabildiği bir şey değildir . Bazı anne babalar çocukların sadece fiziksel bakımlarına yönelik beslenme, barınma, sağlık problemlerini gözetip onların olaylar karşısındaki düşündükleri şeyler, tepkileri, yorumları, üzüntüleri, sevinçleri hesaba katmazlar .

Çok sık sorulan sorulardan birisi de, “Bebeğim ne zaman yürüyecek?” sorusudur.
Bunu kimse önceden söyleyemez. Bir çocuk 9 aylık iken yürüyorken, başka birisi 14 aylık oluncaya kadar emeklemeye devam edebilir. Yeni yürüyen bebeği seyretmek çok zevklidir. Tombul ayakları henüz yağlı doku içerdikleri için ayak parmakları şirin bir görünüm yaratmaktadır. Bazı bebeklerin bacakları içe ya da dışa eğimlidir ve bebek yürürken paytak bir görünüm ortaya çıkar. Bu çarpıklıklar normaldir ve kendiliğinden geçer.
Yeni yürüyen bebeğinizin hemen başarılı olmasını beklemeyin. 1 yaşındaki bebeğiniz odanın içinde 1 dakika kadar yürüdükten sonra, bir başka defa yüzükoyun düşebilir. Düşmeler başlangıçta genellikle çok rastlanan olaylardır ve bebeğe gerçekten zarar vereni çok azdır. Düşmeler, yürümeyi öğrenmenin bir parçasıdır.
Bununla beraber, anne baba için düşmeler, meydana gelebilecek olayları işaret eden sinyallerdir. Birkaç hafta önce hareket kabiliyeti sınırlı olan bebek, artık istediği her yere gitmeye kabiliyeti olduğunu keşfetmiştir. Küçük “kaşif’ 18 aylık oluncaya kadar elinizden tutarak merdivenleri çıkabilir; 20 aylık olduğunda merdivenlerden aşağıya sizin elinizden tutmak koşuluyla inebilir. 24 aylık olduğunda, tedbirli anne babalar tarafından merdiven inişine ve çıkışına emniyet kapıları gibi önlemler yerleştirilmediği sürece, bebeğe mani olmak mümkün değildir.

Anne baba olarak, bebeğinizin işitme duyusunun gelişiminin normal olup olmadığını belirlemek için gözlemleyeceğiniz belli işaretler vardır.

işitme

Doğumdan hemen sonra belirlenmemiş olan bir işitme problemi, genellikle çocuk 2 yaşına girdikten sonra konuşmaya başlamasının gecikmesi nedeni ile ortaya çıkar. Bu zamana kadar dil gelişimindeki önemli bir nokta kaçırılmıştır.

Normal koşullar altında, bir bebek dünyaya işitme duyusu ile gelir ve hatta sesleri birbirinden ayırt edebilir. Bebek 1 aylık olduğunda, ani bir ses duygusunda durur ve dinler gibi görülür. 2 aylık olana kadar anne ya da babasını dinler gibi bir ifadesi vardır. 3 aylık olduğunda, konuşmalara karşı belirli sesler çıkararak tepki verir ve konuşan kişinin bulunduğu yere bakabilir. 3 aylık bir bebek 1 metre kadar yakınında el çırpıldığında dikkatini bu yöne çevirebilir.

4 aylık bebek, kızgın ve yumuşak seslere farklı tepkiler verir; 5 aylık bebek, belli sesler çıkarabilir. 6 aylık olduğunda yüksek sesle protescoda bulunabildiği gibi zevk duyduğunu da belli edebilir. 6 aylık bir bebek, seslerin ya da konuşmanın kaynağını bulmak için gözlerini ve başını çevirebilir.

7 aylık bebeklerin çoğu bazı kelimemsi sesler çıkarabilirler ve kendilerinden istendiğinde “baş baş” gibi sözcüklerle istenilen hareketleri yapabilirler. Bebeğiniz 8 aylık olduğunda, adını seslendiğinizde durup size bakacak, 9 aylık olduğunda “hayır” dediğinizde yaptığı aktiviteyi durduracaktır. 10 aylık olduğunda ise konuşmaya başlayacaktır. 1 yaşına gelmiş bir bebek, “Burnun nerede? Kulakların nerede?” gibi işaretle gösterilen basit soruları cevaplayabilmelidir. İşitmenin gelişmesinde çocuktan çocuğa değişen normal bir varyasyon vardır. Fakat, eğer çocuğunuzun gelişmesinde anormal derecede yavaşlık olduğundan kuşkulanıyorsanız doktorunuzu aramalısınız.