Hazımsızlık, bir beslenme bozukluğunun işareti olduğu gibi; bir sindirim sistemi hastalığının da işareti olabilmektedir. Hazımsızlığın belirtilerini şöyle sıralayabiliriz:
* Midede dolgunluk hissi.
* Midede ağrı ve yanma.
* Karında şişlik, geğirme ve gaz çıkarma.
* Kabızlık. Nadir durumlarda ishal.
Hazımsızlığın birinci sebebi, yiyeceklerin ağızda iyi çiğnenmemesidir. Bir münakaşa ve ruhi gerginlik sırasında yenen yemeklerde, bolca hava yutulmakta; yiyecekler acele ile iyice parçalanmadan yenmekte, en önemlisi sinir sisteminin dengesi bozulduğundan ifrazat bezleri yeterince çalışmamaktadır.
Öyle ise:
* Ağzınıza aldığınız lokmayı iyice çiğnemeden yutmayınız.
Hazımsızlığın bir diğer sebebi, bol yağlı ve nişastalı (hamur işi) yemeklerle beslenmedir. Bunlar hazımı zor yiyecekler olup, mide ve barsaklarda fazla beklemektedirler. Kabızlığın sebebi de bunların barsaklarda fazla beklemesidir. “Barsak tembelliği” dediğimiz hastalığın ortaya çıkış sebebi de yine hazmı zor yiyeceklerle beslenmedir.
Öyle ise:
* Yağlı ve unlu yemekleri tıka basa yemeyiniz.
* Sofranızda mutlaka sebze yemeği ve yeşillik bulundurunuz.
* Yemek sonunda mümkün mertebe unlu tatlılar yerine taze meyve yeyiniz.
* Salata ile yenen etli ve hamur işi yemeklerin hazmı daha kolay olduğundan, bilhassa akşam yemeklerin de salata bulundurunuz.
Organik Hastalıklara Bağlı Hazımsızlık
* Yemeklerden hemen sonra veya bir saat içinde ortaya çıkan hazımsızlık belirtileri, safra kesesi yetmezliği, gastrit, mide ülseri ve kanseri gibi hastalıkların işareti olabilir.
* Yemeklerden birkaç saat sonra gelişen rahatsızlıklar oniki parmak barsağı ülserini ve pankreas yetmezliğini düşündürür.
* Geceleri ortaya çıkan hazım şikayetlerinde ve arka üstü yatıldığı zaman kendisini gösteren mide ağrılarında ise pankreas kanseri veya mide fıtığı şüphesini kuvvetlendirir.
* Kalp yetmezliği, böbrek yetmezliği (üremi), akciğer veremi ve her türlü kanser vakalarında da hazımsızlık şikayetleri görülebilir.
Ne Yapmalı?
* Hazımsızlıktan şikayet eden kimse, beslenmesine dikkat ettiği halde rahatsızlıkları devam ediyor ise; mutlaka bir doktora muayene olmalı, gerekirse teşhis için film çektirmeli ve testler yaptırmalıdır.
* Eğer muayene neticesinde hazımsızlığın fazla mide salgısından kaynaklandığı tesbit edilirse; buna “asitli dispepsi” adı verilmektedir. Yemeklerden bir iki saat sonra midede ağrı, yanma, kazıntı ve basınç şeklinde kendisini belli eder. Ekşi geğirmeler, ağız ye boğazdan gelen gazlardan dolayı yanmalar, hazan de ekşi kusmalar fazla mide asitini işaret ederler. Tedavi, mide asitini artıran yemeklerden uzak durmaya yöneliktir. Tuzlu, şekerli, baharatlı yemekler, et konserveleri, kızartmalar, çay, kahve, sigara ve alkol, çiğ soğan bunların başında gelmektedir. Et, yumurta, taze peynir, süt gibi proteinli yiyeceklerle tuzsuz ve az yağlı yemekler perhiz için faydalı gıdalar cinsindendir.
* Muayene neticesinde hazımsızlığın sebebi yetersiz mide salgısından kaynaklandığı tesbit edilirse, buna “asitsiz dispepsi” adı verilmektedir. Yemeklerden sonra bir-iki saat müddetle midede ağırlık hissi duyulur, ishal ateş nöbetleri ve başağrısı görülebilir. Dışkı çok pis kokar.
Asitsiz dispepsi’de iyi pişirilmek şartı ile her türlü et verilebilir. Yumurta, rafadan, tavada pişmiş veya çorba içinde yenebilir. Çorba yağsız ve bol tuzlu olmalıdır. Çay, kahve, baharat serbesttir. Ekmek, tercihen bayat ve kızarmış halde yenmelidir. Beden hareketleri, kısa yürüyüşler ve temiz hava da çok faydalıdır.
1. GÜN
Aç karnına
Limon dilimli, taze nane yapraklı ılık su
Sabah
Bir su bardağı nar suyu veya orta boy nar, bir adet probiyotik yoğurt, beş adet çiğ badem
Arada
Bir dilim ananas ve bir tam ceviz içi
Öğlen
İki yemek kaşığı haşlanmış yeşil mercimek ve bir yemek kaşığı lor peynirli roka salatası ve bir bardak nar suyu
Arada
Bir su bardağı light kefir ve bir kivi
Akşam
Izgara sebze, yağsız limonlu mevsim salatası ve iki tane kibrit kutusu büyüklüğünde diyet peynir
İki saat sonra
Bir dilim ananas ve bir su bardağı light kefir
2.GÜN
Aç karnına
Limon dilimli ılık su
Sabah
10 adet çilek, bir dilim taze ananas, bir kibrit kutusu büyüklüğünde light dil peyniri, beş adet tuzsuz badem
Arada
İki kuru kayısı ve bir fincan mate çayı
Öğlen
Çiğ Akdeniz yeşillikleri üzerine kırmızı taze biber, taze soğan, dereotu, salatalık, soya filizi ve bir su bardağı haşlanmış nohutlu salata
Arada
Bir orta boy elma ve limon dilimli ılık su
Akşam
Bir tabak zeytinyağlı Brüksel lahanası, brokoli yemeği ve 200 gr. diyet yoğurt
İki saat sonra
10 adet çilek ve bir su bardağı diyet yoğurt
3.GÜN
Aç karnına
Bir fincan sıcak su, bir dilim limon, bir silme çay kaşığı toz zencefil
Sabah
Bir dilim esmer ekmek, bir kibrit kutusu az yağlı beyaz peynir, cherry domates ve salatalık
Arada
İki dilim ananas ve bir tam ceviz içi
Öğlen
İki yemek kaşığı lor peyniri, yarım demet roka, yarım demet maydanoz, üç-dört yaprak marul, Akdeniz yeşillikleri, beş adet cherry domates, bir tam ceviz içi ile yapılmış salata (Sos için nar ekşisi, limon, sirke ve az miktarda tuz) ve iki dilim diyet ekmek
İki saat sonra
Dört-beş adet çilek, bir orta boy kivi ve iki adet organik badem
İki saat sonra
Bir adet probiyotik sade yoğurt, iki yemek kaşığı yulaf ezmesi ve bir dilim ananas
Akşam
200 gr. ızgara balık ve bol yeşillikli salata
İki saat sonra
İki orta boy kivi ve bir çay bardağı light kefir
Sabah
Yedi-sekiz damla limonlu ve yarım tatlı kaşığı ballı ılık su
Light Peynir (iki parmak dil peyniri ya da iki tatlı kaşığı light labne ya da üç parça mozarella ya da bir yemek kaşığı lor peyniri), iki dilim light ekmek veya omlet (üç yumurta beyazı, bir yumurta sarısı, mozerella peyniri, yeşillik) ve bir dilim kepek ekmeği
Arada
İki salatalık, üç ceviz içi, bir fincan rezene çayı ve bir fincan yeşil çay
Öğlen
100 gr. ızgara balık ve salata veya 100 gr. ızgara tavuk ve salata veya omlet (üç yumurta beyazı, bir yumurta sarısı, mozerella peyniri, yeşillik) veya yeşil sebze yemeği ve bir küçük kâse light yoğurt
İki saat sonra
Yeşil elma ve iki fincan yeşil çay
İki saat sonra
İki salatalık ya da iki kivi, kepekli grisini, bir fincan ada çayı ve bir fincan mate çayı
Akşam
Zeytinyağlı enginar (dört enginardan) veya kabak (dörtaltı adet), dört kaşık domates ve biberli bulgur pilavı ve salata
Gece
Yeşil elma ya da altı erik ya da altı kiraz ya da iki kivi ve bir avuç leblebi ya da beş-altı adet badem ve melisa çayı veya rezene çayı
Selülit için salata: 100 gr. lor veya taze mozeralla, irice doğranmış bol yeşillik, dereotu, roka, tere, maydanoz, marul, 150 gr. irice doğranmış taze ananas, bir tatlı kaşığı zeytinyağı, bir tatlı kaşığı limon ve çay kaşığının ucu ile nar ekşisi
NOT: Sabah kahvaltısında ve öğün aralarında ılık elma kompostosu içilmelidir. Elma kompostosunu üç-dört yeşil elma, beş-altı kuru üzüm, üç-dört kuru kayısı, karanfil, bir buçuk litre su ve bir adet çubuk tarçını kaynatarak yapabilirsiniz.
Güzelliği etkileyen en önemli faktörlerden biri de beslenme alışkanlıklarıdır. Vücudumuzun her bölgesinin farklı vitamin ve minerallere ihtiyacı vardır. Peki, dinç ve sağlıklı bir görünüm için hangi tür besinleri seçmemiz gerekir. İşte minik ipuçları…
Lifli posalı yiyecekler besin değerleri olmamasına rağmen, bağırsakları düzenleyen, rahat çalışmalarını sağlayan bir etki gösterir. Bu tip besinlerin idrar yollarının çalışmasını da kolaylaştırdığı belirlenmiştir.
Her gün bir miktar taze meyve, sebze ve kepek yiyin. Sebze ve meyvesi bol yüksek lifli besinlerden oluşan yemekler, daha uzun zamanda yendiğinden ve doyma noktasına daha kolay gelindiğinden, diyet programlarının vazgeçilmezidir.
Lifli maddelerin bol tüketilmesi, cildinize mat ve gözlerinize bulanık bir görünüm veren kabızlığı önleyecektir.
Vitaminlerde ise size gerekli olanların seçilmesi daha yararlı olacaktır. Vitaminler doğal besin maddeleri ile birlikte alınmalı, gereksiz yüklemelerden kaçınılmalıdır.
Saçların, balık yumurta, et ve peynir gibi besinlerdeki proteine ve salata da bulunan B vitaminine ihtiyacı vardır.
Cildiniz için sabah kahvaltısında bir bardak taze portakal ya da A;B;C vitaminleri bakımından zengin olmasına karşın sadece 25 kalori olan greyfurt suyu için. Bir portakalda 40, elmada 45, 100 gramlık üzüm salkımında 60, muzda 100 kalori bulunur. Teniniz için ayrıca, margarin, peynir, böbrek, ciğer, sardalya balığı, havuç, kuru kayısı ve ıspanak gibi besinlerde bulunan A vitaminine ihtiyacı vardır.
Dişlerin çürümemesi ve plak oluşmaması için şekerli yiyeceklerden kaçının. Havuç, kereviz, fındık, fıstık, peynir ve gebelik sırasında süt ve süt ürünleri yemeye özen gösterin.